Allogreft çeşitleri, kullanılan insan dokusunun türüne, işlenme yöntemine, biyolojik özelliklerine ve klinik kullanım amacına göre farklılık gösterir. Allogreft, bir kişiden alınan dokunun aynı biyolojik türden başka bir kişide kullanılmasıdır. Hangi greftin tercih edileceği ise hastanın durumu ve cerrahi hedef doğrultusunda hekim tarafından belirlenir.
Başlıca allogreft çeşitleri
1. Kemik allogreftleri
Kemik allogreftleri kortikal, kansellöz veya kortikal-kansellöz formlarda hazırlanabilir. Kemik defektlerinin doldurulması, rekonstrüksiyonlar ve bazı füzyon uygulamalarında greft materyali olarak değerlendirilebilir. Ürünün mekanik ve biyolojik özellikleri kullanım amacına göre önem kazanır.
2. Demineralize kemik matriksi (DBM)
DBM, kemik dokusunun mineral bölümünün uzaklaştırılmasıyla elde edilen, kemikten kaynaklanan bir allogreft materyalidir. Taşıyıcı materyal ve üretim yöntemi üründen ürüne değişebilir. Literatürde DBM’nin osteokondüktif özelliklerinin yanı sıra değişken düzeyde osteoindüktif potansiyel gösterebildiği bildirilmiştir; bu özellik tüm DBM ürünleri için aynı kabul edilmemelidir.
3. Menisküs allogreftleri
Menisküs allogreft transplantasyonu, seçilmiş menisküs yetmezliği bulunan hastalarda kullanılan bir rekonstrüksiyon seçeneğidir. Greftin boyutlandırılması, saklama yöntemi, cerrahi teknik ve hasta seçimi sonuçları etkileyen faktörler arasındadır.
4. Tendon ve ligament allogreftleri
Aşil tendonu, tibialis tendonları, patellar tendon ve hamstring tendonları gibi farklı tendon kaynaklı greftler rekonstrüktif cerrahide kullanılabilir. Özellikle yeterli otolog dokunun bulunmadığı veya revizyon cerrahisinin söz konusu olduğu durumlarda seçenek olarak değerlendirilebilir.
5. Osteokondral allogreftler
Osteokondral allogreftler, eklem kıkırdağı ile altındaki kemik dokusunu birlikte içerir. Özellikle seçilmiş fokal osteokondral defektlerde, lezyonun boyutu ve yeri gibi faktörler dikkate alınarak kullanılabilir.
6. Aselüler dermis allogreftleri
Aselüler dermis allogreftleri, hücresel bileşenleri uzaklaştırılmış insan dermisinden elde edilen doku ürünleridir. Rekonstrüktif ve yumuşak doku uygulamalarında ürünün endikasyonuna göre kullanılabilir.
7. Adipoz matriks ve diğer doku ürünleri
İnsan kaynaklı adipoz matriks gibi farklı doku ürünleri de belirli klinik kullanım amaçları için hazırlanabilir. Bu ürünlerde endikasyon, işleme yöntemi ve kullanım koşulları üretici dokümanına göre değerlendirilmelidir.
Allogreft seçimi neye göre yapılır?
Greftin doku tipi, boyutu, mekanik özellikleri, işlenme ve saklama yöntemi, ürünün kullanım talimatları ve cerrahi endikasyon birlikte değerlendirilir. Aynı isim altında bulunan farklı ürünlerin özellikleri birbirinden farklı olabileceği için yalnızca “allogreft” tanımına bakılarak ürünler eşdeğer kabul edilmemelidir.
Sonuç
Allogreftler tek bir ürün grubundan ibaret değildir. Kemik, DBM, menisküs, tendon, osteokondral ve dermal greftler farklı klinik ihtiyaçlara yönelik seçenekler sunar. Uygun ürünün seçimi uzman hekim değerlendirmesi ve ürünün resmi kullanım talimatları doğrultusunda yapılmalıdır.
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; tanı veya tedavi önerisi değildir.